Sıfır Atık Vakfı Başkanı Samed Ağırbaş, sıfır atığın artık sadece atık yönetimi değil, küresel iklim stratejilerinin vazgeçilmez bir parçası haline geldiğini belirterek, Kasım ayında Antalya'da gerçekleştirilecek COP31 zirvesinin bu alandaki bakış açısını köklü şekilde değiştireceğini açıkladı.
9-20 Kasım tarihlerinde Antalya'da Türkiye'nin ev sahipliğinde düzenlenecek olan COP31, dünya genelindeki en kapsamlı iklim zirvesi olma özelliğini taşıyor. Zirvenin merkezindeki konulardan biri 'Sıfır Atık' yaklaşımı olacak. Bu çerçevede, döngüsel ekonomik modellerin yaygınlaştırılması, gıda israfının önüne geçilmesi ve atıklardan kaynaklanan metan salınımının kontrol altına alınması hedefleniyor. Bu adımlar, atık yönetiminin iklim değişikliğiyle mücadeledeki rolünü güçlendirmeyi amaçlıyor.
Samed Ağırbaş, 2017 yılında Emine Erdoğan'ın öncülüğünde başlayan Sıfır Atık Hareketi'nin uluslararası ölçekte güçlü bir savunuculuk platformuna dönüştüğüne dikkat çekti. Ağırbaş, Türkiye'nin öncülük ettiği bu çalışmaların küresel iklim gündeminde giderek daha belirgin bir yer edindiğini ve sıfır atığın artık salt bir atık azaltım yöntemi olmaktan çıkarak bir iklim politikası olarak tartışıldığını vurguladı.
31 yıldır devam eden BM İklim Değişikliği Konferansları'nda atık konusunun geçmişte yeterince öne çıkmadığını hatırlatan Ağırbaş, COP31'in bu durumu değiştireceğini ve sıfır atığı iklim ajandasının en üst sıralarına taşıyacağını ifade etti. Ağırbaş, bu zirvenin sıfır atık yaklaşımı için bir dönüm noktası olacağını belirtti.
Atıkların artan metan emisyonlarının temel nedeni olduğunu vurgulayan Ağırbaş, COP31 kapsamında metan azaltımı ve döngüsel ekonomi üzerine yoğunlaşılacağını aktardı. Plastik kirliliğinin de zirvenin ana gündem maddelerinden biri olacağını belirten Ağırbaş, çözüm için üreticiler, sektör temsilcileri, finans kuruluşları ve yerel topluluklar arasında iş birliğinin şart olduğunu söyledi. Yasaklardan ziyade toplumsal bilinç ve uzlaşıyla hareket edilmesi gerektiğini dile getiren Ağırbaş, Türkiye'nin plastik tüketimini düşürürken doğada çözünebilir alternatifler geliştirme konusunda öncü rol üstlenebileceğini ve bu amaçla çalışma grupları kurduklarını açıkladı.
Atık yönetiminin asıl amacının atığı kaynağında engellemek olduğunu savunan Ağırbaş, dönüştürmenin önemine değinse de atık üretmemenin en temel tercih olması gerektiğini vurguladı. Türkiye'de yürütülen sıfır atık politikalarının COP31'e sağlam bir zemin hazırladığını belirten Ağırbaş, geri dönüşüm oranlarının 2017'deki düşük seviyelerden yüzde 30'lara yükseldiğini aktardı.
Ağırbaş, Etiyopya'nın başkenti Addis Ababa'da yapılacak COP32 hazırlıkları kapsamında iş birliği anlaşmaları imzalandığını ve yetkililere eğitim verildiğini de bildirdi. COP31'de alınan kararların kalıcılığını sağlamak adına dijital bir koordinasyon merkezi kurduklarını ve 1000'den fazla kurumsal başvuru aldıklarını açıklayan Ağırbaş, birebir görüşmelerle çözüm önerileri sunduklarını dile getirdi. Ağırbaş, 31 yıllık süreçte alınan kararların sahada yeterli karşılığını bulamadığını, ancak vatandaşın sürece dahil edilmesiyle bu kararların uygulanabilir hale geleceğini ve sahiplenileceğini ifade etti.
Birleşmiş Milletler iş birliğiyle yerel yönetimleri ilgilendiren oturumlar düzenleyeceklerini belirten Ağırbaş, belediye başkanlarıyla küresel atık yönetimi üzerine görüşmeler yapacaklarını söyledi. Ayrıca COP31'de döngüsellik modellerini tanıtarak küresel düzeyde çözüm önerileri sunacaklarını ve bu alanda çeşitli çalışmalar yürüteceklerini sözlerine ekledi.
